مدت غيبت صغري بيش از هفتاد سال بطول نينجاميد ( از سال 260ه. تا سال 329ه. )
كه در اين مدت نايبان خاص ، به محضر حضرت مهدي ( ع ) مي رسيدند ، و پاسخ نامه ها
سؤوالات را به مردم مي رساندند . نايبان خاص كه افتخار رسيدن به محضر امام ( ع ) را
داشته اند ، چهار تن مي باشند كه به " نواب خاص " يا " نايبان ويژه " معروفند .
1 - نخستين نايب خاص مهدي ( ع ) عثمان بن سعيد اسدي است . كه ظاهرا بعد از سال
260هجري وفات كرد ، و در بغداد به خاك سپرده شد . عثمان بن سعيد از ياران و
شاگردان مورد اعتماد امام دهم و امام يازدهم بود و خود در زير سايه امامت پرورش
يافته بود .
2 - محمد بن عثمان : دومين سفير و نايب امام ( ع ) محمد بن عثمان بن سعيد فرزند
عثمان بن سعيد است كه در سال 305هجري وفات كرد و در بغداد بخاك سپرده شد .
نيابت و سفارت محمد بن سعيد نزديك چهل سال بطول انجاميد .
3 - حسين بن روح نوبختي : سومين سفير ، حسين بن روح نوبختي بود كه در سال 326
هجري فوت كرد .
4 - علي بن محمد سمري : چهارمين سفير و نايب امام حجه بن الحسن ( ع ) است كه در
سال 329هجري قمري در گذشت و در بغداد دفن شد . مدفن وي نزديك آرامگاه عالم و
محدث بزرگ ثقه الاسلام محمد بن يعقوب كليني است .
همين بزرگان و عالمان و روحانيون برجسته و پرهيزگار و زاهد و آگاه در دوره غيبت
صغري واسطه ارتباط مردم با امام غايب و حل مشكلات آنها بوسيله حضرت مهدي ( ع )
بودند .